Ban Tổ chức cuộc thi sáng tác sản phẩm truyền thông về giảm nghèo bền vững, giới thiệu các chính sách an sinh xã hội tại Việt Nam đã trao giải Nhất đối với tác phẩm "Nghị quyết 127 về vay vốn hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp và những điều cần biết".

Nằm bên hồ Hòa Bình, thuộc xóm Ké, xã Đà Bắc, tỉnh Phú Thọ, homestay của chàng trai Mường Đinh Văn Sánh (30 tuổi) là minh chứng sinh động cho tinh thần kiên trì khởi nghiệp, từng bước vượt qua đói nghèo, tạo sinh kế bền vững cho gia đình và góp phần đổi thay diện mạo bản làng vùng cao.

Từ những nương chè bám đá nơi cực Bắc Tổ quốc, người dân và thanh niên Lô Lô Chải xã Lũng Cú (tỉnh Tuyên Quang) đang từng bước biến cây chè truyền thống thành sinh kế bền vững, gắn sản xuất với khởi nghiệp và du lịch cộng đồng, mở ra hướng đi mới cho phát triển kinh tế bản làng vùng cao.

Trong vài năm trở lại đây, trên địa bàn xã Mù Cang Chải đã có nhiều thanh niên lựa chọn ở lại quê hương để phát triển du lịch, góp phần xóa đói giảm nghèo cho chính gia đình và người thân. Trong đó, Giàng A Súa, thôn Màng Mủ, xã Mù Cang Chải, tỉnh Lào Cai, đã trở thành một tấm gương điển hình, không chỉ giúp gia đình thoát nghèo bền vững mà còn tạo công ăn việc làm cho người thân và bà con trong bản làng.

Từ vài héc-ta ban đầu, đến nay toàn xã Tuyên Sơn (Quảng Trị) đã có hơn 65ha trồng bưởi Phúc Trạch, phân bố ở hầu hết các thôn. Bưởi dần trở thành cây trồng chủ lực, đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp của địa phương.

Bố mất sớm, học hết lớp 9, hai chị em Vừ Thị Xia và Vừ Chứ phải nghỉ học, lấy chồng khi còn rất trẻ. Bước ngoặt đến khi Xia tiếp cận internet từ chiếc điện thoại 900 nghìn đồng do chồng mua, học cách livestream, bán hàng trên các nền tảng mạng xã hội, qua đó tạo ra nguồn thu nhập hàng chục triệu đồng mỗi tháng.

Anh Nguyễn Đăng Mạnh ở Hà Tĩnh được biết đến là người đưa mô hình trồng dưa, trồng nho "quý tộc" về phát triển trên khu đất hoang. Hàng năm, mô hình thu nhập tiền tỷ, giải quyết lao động cho nhiều người dân địa phương.

Trên cánh đồng muối trắng phau ở ấp đảo Thiềng Liềng, xã đảo Thạnh An (TPHCM), những diêm dân lom khom kéo cào, từng đường muối xếp thành vệt dài lấp lánh. Ít ai biết, có thời điểm chính những hạt muối này không đủ nuôi gia đình họ qua mùa mưa. Giờ thì khác. Ruộng muối vẫn đó, nhưng đời diêm dân đã rẽ sang một hướng mới - hướng đi mang tên du lịch cộng đồng, cải thiện đời sống kinh tế người dân nơi đây.

Không chỉ biết bán mặt cho đất bán lưng cho trời, quanh năm trông chờ vào nương rẫy hay đi cày thuê cuốc mướn, nhiều người trẻ ở xã Sông Vàng (thành phố Đà Nẵng) mạnh dạn nuôi hươu, bò, lợn đen… để phát triển kinh tế bởi đây là những mặt hàng bán chạy, giá cao trên thị trường.

Từ những nén hương trầm mộc mạc, cô gái người dân tộc Thái Lương Thị Nga (SN 1991, trú xã Quỳ Châu, tỉnh Nghệ An) đã bền bỉ thổi vào đó khát vọng khởi nghiệp, biến nghề truyền thống từng lặng lẽ trong núi rừng Phủ Quỳ thành sản phẩm có thương hiệu, mang lại sinh kế ổn định cho bà con và khẳng định giá trị văn hóa của người Thái xứ Nghệ.

Giữa bát ngát đồng lúa thôn 5, xã Hòa Khương trước đây (nay là xã Hòa Tiến, TP. Đà Nẵng), nơi từng là một vùng đất bỏ hoang suốt nhiều năm, cỏ dại mọc um tùm, ít người lui tới, giờ đây đã hiện hữu một trang trại nông nghiệp quy mô, bài bản. Những dãy chuồng trại gọn gàng, ao cá trong xanh, tiếng gà vịt rộn ràng vang lên giữa không gian mênh mang gió đồng như minh chứng rõ nét cho sự “hồi sinh” của vùng đất từng bị lãng quên.

Xã Tây Yên Tử là địa phương đặc biệt khó khăn của tỉnh Bắc Ninh. Nơi đây giàu tài nguyên rừng và giá trị văn hóa – tâm linh đặc sắc. Tây Yên Tử xác định giảm nghèo bền vững không chỉ bằng hỗ trợ trực tiếp, mà bằng con đường căn cơ hơn: phát triển kinh tế hợp tác, kinh tế rừng và du lịch văn hóa sinh thái – tâm linh. Phóng viên Tiền Phong đã có cuộc trao đổi với ông Lê Đức Thắng, Bí thư Đảng ủy xã Tây Yên Tử, về định hướng chiến lược này.

Con đường dẫn vào xóm Bãi Sở, xã Tam Quang (Nghệ An) quanh co giữa những sườn núi trập trùng. Buổi sáng miền núi bảng lảng sương mù, bản làng yên bình đến lạ. Ít ai biết rằng, phía sau những ngôi nhà sàn đơn sơ nơi đây, một mô hình chăn nuôi tưởng như rất “lạ” lại đang âm thầm tạo sinh kế, giúp nhiều hộ dân từng bước thoát nghèo, ổn định cuộc sống. Đó là mô hình nuôi dúi - loài động vật ưa bóng tối, ít người để ý, nhưng giá trị kinh tế mang lại không hề nhỏ.

Được mời uống ly nước có mùi thơm dịu, vị đăng đắng, ngọt hậu dễ chịu, chị Nguyễn Thị Mận (thôn Quyết Thắng, xã Sông Vàng, thành phố Đà Nẵng) không ngờ đó là cơ duyên thay đổi cuộc sống gia đình. Từ một hộ nghèo khó trong thôn, giờ chị “hái tiền” từ loại cây mọc hoang trên núi rừng.

Từ nguồn vốn vay ưu đãi và sự đồng hành của tổ chức Đoàn, kỹ sư trẻ Trần Văn Thân (xã Đam Rông 1, Lâm Đồng) đã chọn con đường về quê lập nghiệp, xây dựng mô hình cà phê chế biến sâu, tạo việc làm, bao tiêu sản phẩm cho nông hộ địa phương và góp phần nâng cao giá trị hạt cà phê quê nhà.

Việc ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật trong sản xuất nông nghiệp được thực hiện thông qua nhiều hình thức như: đưa cây con giống mới vào sản xuất, xây dựng mô hình trình diễn, nhân rộng các mô hình sản xuất…

Trong bối cảnh Điện Biên đang nỗ lực chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tìm hướng phát triển bền vững cho một tỉnh miền núi, biên giới còn nhiều khó khăn, bài toán việc làm và sinh kế cho thanh niên tiếp tục đặt ra những yêu cầu mới. Là lực lượng đông đảo, giàu khát vọng nhưng cũng đối mặt không ít rào cản về vốn, kiến thức và thị trường, thanh niên rất cần một “bệ đỡ” đủ mạnh để yên tâm lập nghiệp ngay trên chính quê hương mình.

Từ những nương chè Shan tuyết vùng biên, anh Lý Đức Dân đã dựng nên mô hình HTX bền vững, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho người dân, biến cây chè quê hương thành sinh kế lâu dài. Câu chuyện ấy cho thấy khi người trẻ dám trở về, dám dẫn dắt và làm ăn tử tế, quê hương không chỉ là nơi chốn đi về mà còn là điểm khởi đầu của những giấc mơ làm giàu bền vững.

Từ một vùng miền núi còn nhiều khó khăn, người dân xã Vĩnh Thạnh (tỉnh Gia Lai) đang chứng kiến sự đổi thay đáng kể trong đời sống nhờ nghề nuôi cá lồng bè trên hồ Định Bình. Đáng chú ý, lần đầu tiên cá diêu hồng nuôi tại đây được xuất khẩu sang Nhật Bản, nâng cao giá trị sản phẩm.

Vượt quãng đường hàng trăm cây số, những trí thức trẻ tình nguyện không chỉ mang theo cây giống, con giống mà còn cả tri thức khoa học đến với các xã miền núi khó khăn. Những buổi tập huấn “cầm tay chỉ việc”, những mô hình sinh kế được chuyển giao giúp thanh niên miền núi dần làm chủ khoa học kỹ thuật, có “cần câu” thoát nghèo bền vững.

Giảm nghèo không chỉ là hỗ trợ sinh kế trước mắt, mà quan trọng hơn là khơi dậy ý chí vươn lên, nhất là trong lực lượng thanh niên. Trong nỗ lực giảm nghèo bền vững, chính quyền xã Sông Kôn (TP. Đà Nẵng) luôn coi thanh niên là “đầu tàu”, tạo điều kiện để người trẻ từng bước thoát nghèo, làm giàu chính đáng trên chính quê hương mình.

Sau khi nhận bằng cử nhân loại giỏi, Lâm Thị Mỹ Tiên được nhiều công ty mời gọi song chị lại quyết định từ chối và trở về quê nhà khởi nghiệp bằng mô hình nông nghiệp sạch.

Sau 16 năm bền bỉ, chị Trần Thị Kim Lĩnh đã phát triển thương hiệu Bảo Long Bình Thuận với hơn 23 dòng sản phẩm chế biến sâu và đưa những nước ép thanh long lên men, trà thanh long… đi chinh phục những thị trường khó tính nhất. Hành trình của chị Lĩnh là minh chứng giàu cảm hứng khởi nghiệp làm giàu trên quê hương từ ý chí vươn lên và khát khao nâng tầm giá trị nông sản bản địa.

Khu đất rộng hơn 2ha ở phường Hà Huy Tập (Hà Tĩnh) nơi từng bị bỏ hoang suốt nhiều năm, cỏ dại mọc um tùm, nay trở nên xanh mướt nhờ đôi bàn tay bền bỉ của một cô gái trẻ.

Từ ngôi nhà nhỏ ở Lũng Hòa B, Sùng Mí Phìn, chàng trai người Mông đã rẽ khỏi con đường ổn định để khởi nghiệp bằng mô hình homestay Chai To, làm du lịch dựa trên trải nghiệm thật, gìn giữ văn hóa bản địa và kể câu chuyện cao nguyên đá bằng chính tiếng nói của người trong cuộc. Không chỉ tạo doanh thu ổn định, nuôi sống gia đình và 4–5 lao động địa phương, mô hình ấy còn mở ra hướng giảm nghèo bền vững khi gắn du lịch với giáo dục, truyền nghề và trao cơ hội cho cộng đồng người Mông vươn lên từ chính bản làng mình.

Từ một vùng thuần nông, xã Lục Ngạn (Bắc Ninh) đã từng bước chuyển mình, lấy cây vải thiều làm trụ cột phát triển kinh tế, tạo sinh kế ổn định, giảm nghèo bền vững và nâng tầm thương hiệu nông sản. Trao đổi với phóng viên Tiền Phong, Chủ tịch UBND xã Lục Ngạn Vi Văn Tư cho rằng, thành công của vải thiều hôm nay là kết quả của tư duy sản xuất nông nghiệp hiện đại, sự đồng thuận của người dân và cách làm bài bản, dài hơi của chính quyền cơ sở.

Tuổi trẻ cả nước đã để lại dấu ấn đậm nét trong việc thực hiện chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Nhiều mô hình sinh kế hiệu quả, những hợp tác xã thanh niên năng động đang góp phần thay đổi diện mạo bản làng.

Từ ruộng vườn quê hương Đức Trọng, chàng thanh niên người Tày Lưu Lập Đức đã tiên phong ứng dụng chuyển đổi số vào sản xuất nông nghiệp, liên kết nông dân, mở rộng thị trường tiêu thụ và từng bước khẳng định vai trò của sức trẻ trong xây dựng nông thôn mới.

Giữa khu Đồi Hoa yên bình của xã Lạc Thủy, tỉnh Phú Thọ, xưởng cơ khí rộng gần 1.000m² ngày ngày vang tiếng máy cắt, máy hàn. Chủ nhân xưởng là anh Đinh Công Cảnh (SN 1989), một thanh niên khởi nghiệp từ hai bàn tay trắng. Từ niềm đam mê mô hình cơ khí thuở nhỏ, anh bền bỉ tạo ra những sản phẩm mang dấu ấn trí tuệ người Việt, vươn ra thị trường châu Âu.

Trong hành trình hiện thực hóa mục tiêu giảm nghèo bền vững và bảo đảm an sinh xã hội, nguồn vốn tín dụng chính sách luôn được xem là “đòn bẩy” quan trọng, tiếp sức cho hàng chục nghìn hộ nghèo và đối tượng yếu thế vươn lên ổn định cuộc sống. Liên quan đến vấn đề này, phóng viên Tiền Phong có cuộc trao đổi với ông Đoàn Ngọc Chung - Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) TP. Đà Nẵng.

Ở nhiều vùng quê miền núi Quảng Ngãi, cái nghèo không chỉ đến từ thiếu vốn, thiếu đất sản xuất mà còn bắt nguồn từ sự thiếu hụt thông tin, kiến thức, kinh nghiệm làm ăn. Khi không nắm được chính sách, không biết cách chăn nuôi, trồng trọt hay tổ chức sản xuất, người dân dễ rơi vào vòng lẩn quẩn nghèo đói kéo dài.

Trao đổi với phóng viên Tiền Phong, ông Phan Tùng Dương, Phó Bí thư Đảng ủy - Chủ tịch UBND xã Yên Thế (Bắc Ninh) chia sẻ lộ trình tái cấu trúc sản xuất, xây dựng chuỗi liên kết và đưa con gà đồi trở lại vị thế sinh kế, giúp giảm nghèo bền vững cho người dân miền núi.

Từ những nguyên liệu quen thuộc như gấc, khoai lang tím, Nguyễn Thị Nhàn đã “khoác áo mới” cho chiếc bánh đa vừng, tạo ra sản phẩm khác biệt, nâng giá trị kinh tế và mở sinh kế bền vững ngay trên chính mảnh đất quê hương.

Trong bối cảnh Đà Nẵng nỗ lực thực hiện Chương trình giảm nghèo bền vững, Thành Đoàn và Đoàn các cấp đang trở thành “điểm tựa” cho nhiều thanh niên ở vùng khó khăn, miền núi, biên giới phát triển sinh kế bền vững, vươn lên thoát nghèo.

Từ những sườn đồi từng gắn với cà phê bấp bênh, hoa hồng đã bén rễ, nở rộ và mang lại sinh kế bền vững cho đồng bào dân tộc thiểu số ở phường Lang Biang - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Hoa hồng đã giúp nhiều hộ vươn lên thoát nghèo, ổn định cuộc sống với thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm.

Từ những con bò giống, bò sinh sản được hỗ trợ từ Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, nhiều hộ dân nghèo ở Đắk Lắk từng bước gây dựng sinh kế, ổn định cuộc sống và vươn lên thoát nghèo.

Giữa những vùng quê thuần nông yên bình, nơi người nông dân quanh năm gắn bó với ruộng vườn, có anh nông dân đã chọn cho mình con đường riêng – con đường của đam mê và khát vọng làm giàu chính đáng từ mảnh đất quê hương. Đó là anh Nguyễn Văn Hữu, ở tổ dân phố Xẻ Cũ, phường Chũ, tỉnh Bắc Ninh. Anh đã biến những gốc bưởi da xanh tưởng chừng giản dị thành “trái ngọt” của thành công, viết nên câu chuyện thoát nghèo bền vững đầy cảm hứng trên vùng đồi từng khô cằn, sỏi đá và giúp nhiều nông dân khác thoát nghèo.

Vượt lên những khó khăn ở vùng biên giới Đắc Pring (TP. Đà Nẵng), chàng thủ lĩnh thanh niên Hiên Cuôn đã biến nghề xây dựng thành “cần câu” giúp bản thân và nhiều thanh niên khác trên địa bàn thoát nghèo bền vững. Từ những công trình dân sinh nhỏ, “Biệt đội thợ xây” dần trở thành điểm tựa sinh kế cho thanh niên yếu thế ở vùng núi.

Từng là vùng đất xung đột sinh kế gay gắt giữa mặn và ngọt, Cà Mau hôm nay đang đổi thay mạnh mẽ nhờ những mô hình sản xuất thuận thiên. Từ lúa – tôm đến tôm sinh thái dưới tán rừng, con tôm không chỉ giúp người dân ổn định cuộc sống mà còn trở thành chìa khóa giảm nghèo bền vững ở vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc.

Trao đổi với phóng viên Tiền Phong, ông Nguyễn Biên Thùy – Phó Chủ tịch UBND xã Phúc Hòa (Bắc Ninh) khẳng định: lựa chọn đúng cây trồng chủ lực, hỗ trợ đúng đối tượng, đúng khâu then chốt trong sản xuất chính là “chìa khóa” để người dân thoát nghèo một cách căn cơ và lâu dài.

Với hành trình ươm trồng, phát triển loài cây Hoàng đàn tuyết - một tài nguyên bản địa, chàng thanh niên dân tộc Tày Hoàng Ngọc Vũ đã chứng minh tri thức và sự kiên trì là chìa khoá để người trẻ miền cao làm giàu bền vững trên chính tài nguyên bản địa.

Từ nguồn vốn khởi nghiệp ít ỏi, thanh niên 9X đã quyết tâm gây dựng thành mô hình kinh tế có giá trị ở vùng sơn cước Hà Tĩnh, doanh thu mỗi năm đạt hàng trăm triệu đồng.

Nhờ lợi thế rừng núi và nguồn tài nguyên bản địa, nhiều hộ dân tại các xã miền núi phía Bắc Quảng Trị đã đầu tư các mô hình trồng trọt, chăn nuôi, bảo vệ “đặc sản”. Những mô hình kinh tế “thuận tự nhiên” này, không chỉ giúp người dân cải thiện thu nhập mà còn góp phần bảo vệ rừng, giữ gìn sinh kế lâu dài.

Không cam chịu đói nghèo đeo bám nơi rẻo cao, chàng thanh niên Lầu A Vàng không chỉ làm giàu từ cây ớt thóc mà còn trở thành thủ lĩnh thanh niên, tận tụy dẫn dắt bà con dân bản thay đổi nếp nghĩ, cách làm, cùng nhau vươn lên thoát nghèo, làm giàu chính đáng.

Trong bối cảnh nhiều làng nghề truyền thống đứng trước nguy cơ mai một, những người trẻ với các công cụ số đang cùng gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Nhờ đó, những nghề thủ công lâu đời được quảng bá rộng rãi hơn, góp phần phát triển du lịch làng nghề và tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Giữa bối cảnh nhiều vùng nông thôn ven đô Đà Nẵng đang đối mặt với nguy cơ “ly nông”, mô hình trang trại nông nghiệp tuần hoàn của anh Trần Văn Phúc (xã Hòa Vang) được xem là một hướng đi khác biệt. Người nông dân đó, không bán đất, không chạy theo phong trào vì cái lợi trước mắt, anh chọn cách bám trụ ruộng vườn, đầu tư sản xuất bài bản, tạo sinh kế ổn định và vươn lên khá giả ngay trên chính mảnh đất quê hương.

Trao đổi với phóng viên Tiền Phong, ông Phạm Văn Hân - Chủ tịch UBND xã Phúc Hòa (Bắc Ninh) cho biết, cây ăn quả đã và đang trở thành trụ cột quan trọng trong phát triển kinh tế nông nghiệp của địa phương, đóng góp lớn vào mục tiêu giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới.

Gắn bó với đồng bào các dân tộc nơi phên dậu Tổ quốc, Thiếu tá Cầm Bá Thành (Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Chiềng On, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La) không chỉ làm nhiệm vụ giữ gìn chủ quyền biên giới, mà còn bền bỉ “truyền lửa” bằng những việc làm cụ thể, cùng nhân dân từng bước vươn lên xóa đói, giảm nghèo, xây dựng thế trận lòng dân vững chắc nơi biên cương.

Từ những bịch nấm nhỏ bé, anh Phan Văn Hùng đã xây dựng thành công mô hình kinh tế nông nghiệp bền vững, mang lại thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm, tạo việc làm cho lao động địa phương và trở thành điển hình giảm nghèo, làm giàu chính đáng ở vùng ven đô.

Tỉnh Đoàn Bắc Ninh đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu hỗ trợ thanh niên lập nghiệp, giảm nghèo bền vững bằng cách làm bài bản, dài hơi. Trao đổi với phóng viên Tiền Phong, anh Trần Văn Đăng – Bí thư Tỉnh Đoàn Bắc Ninh cho rằng: muốn giảm nghèo bền vững, tổ chức Đoàn phải vừa là “điểm tựa an sinh”, vừa là “bệ phóng khởi nghiệp” cho thanh niên.